Spółka jawna, opisana w art. 22 – 85 k.s.h. jest modelową spółką osobową prawa handlowego. Nie zawiera elementów kapitałowych, które są zauważalne w pozostałych spółkach osobowych opisanych w k.s.h., a poza tym jest ona jako jedyna opisana w sposób kompleksowy i to na przepisy ją definiujące powołuje się ustawodawca przy konstruowaniu pozostałych osobowych spółek handlowych (m.in. art. 89, 99, 103, 126 § 1 pkt 1 k.s.h.).
Spółka jawna może powstać w sposób pierwotny lub pochodny.

Sposób pierwotny polega po prostu na zawarciu umowy spółki jawnej a następnie zgłoszenia jej do rejestru, przy czym wpis do rejestru ma charakter konstytutywny.

Z kolei sposób pochodny wynika z treści art. 26 § 4, który stanowi, iż Spółka, o której mowa w art. 860 Kodeksu cywilnego (spółka cywilna), może być przekształcona w spółkę jawną, przy czym umowa spółki jawnej nie może być zawarta przy wykorzystaniu wzorca umowy. Przekształcenie wymaga zgłoszenia do sądu rejestrowego przez wszystkich wspólników.

Ważny w tym kontekście jest § 5 cytowanego artykułu, który stanowi, iż z chwilą wpisu do rejestru spółka, o której mowa w § 4, staje się spółką jawną. Spółce tej przysługują wszystkie prawa i obowiązki stanowiące majątek wspólny wspólników. Przepisy art. 553 § 2 i 3 stosuje się odpowiednio. Tak zwana zasada kontynuacji, stanowiąca, iż spółka jawna stanowi kontynuację spółki cywilnej czyli nadal przysługują jej prawa i obowiązki przysługujące wspólnikom spółki cywilnej np. zezwolenia, koncesje czy ulgi, o ile ustawa lub decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji czy ulgi nie stanowi inaczej. Tym samym wspólnicy spółki cywilnej stają się z chwilą wpisu do rejestr wspólnikami spółki jawnej.