17 kwietnia 2016 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. – nowe uprawnienia UOKiK

Celem nowelizacji jest wzmocnienie pozycji konsumentów poprzez poprawę narzędzi służących ich ochronie. Do najważniejszych zmian w ustawie należy m.in.
– nowy model kontroli postanowień wzorców umów;
– zakaz proponowania konsumentom nabycia usług finansowych, które nie odpowiadają ich potrzebom z uwzględnieniem dostępnych przedsiębiorcy informacji dotyczących cech konsumentów lub proponowanie nabycia tych usług w sposób nieadekwatny do ich charakter u(nieuczciwa sprzedaż);
– wprowadzenie instytucji tajemniczego klienta;
– możliwość publikowania komunikatów i ostrzeżeń w publicznym radiu i telewizji.

Nowelizacja w miejsce dotychczasowego postępowania sądowego dotyczącego kontroli wzorców umów wprowadza postępowania administracyjno-sądowe. Aktualnie o Prezes UOKiK w decyzji administracyjnej będzie rozstrzygał o niedozwolonym charakterze postanowienia wzorca umowy i zakazywał jego dalszego wykorzystywania. Postępowanie będzie wszczynane z urzędu. Podejrzenia stosowania przez przedsiębiorcę niedozwolonego postanowienia wzorca umowy mogą zgłaszać: konsumenci, rzecznik konsumentów, Rzecznik Finansowy, organizacja konsumencka.

Nieuczciwa sprzedaż (misseliing) to wątpliwa pod względem prawnym i etycznym sposób oferowania i sprzedaży produktów finansowych. Są to zachowania, procedury sprzedaży, działania marketingowe wprowadzające konsumentów w błąd (np. reklama lub broszura pomijająca istotne informacje na temat danego produktu finansowego). Zabronione jest także oferowanie usług w sposób nieadekwatny do ich charakteru (jak np. proponowanie skomplikowanych usług finansowych przez telefon). Zakazana jest także np. sprzedaż produktu ubezpieczeniowo-inwestycyjnego osobom w podeszłym wieku Ocenie Urzędu nie podlegają zatem potrzeby konsumentów, ale sposób oferowania i sprzedaży usług finansowych.

Instytucja tajemniczego klienta ma na celu sprawdzenie czy przedsiębiorca, w stosunku do którego istnieje podejrzenie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, rzeczywiście łamie prawo. Sprawdzenie może dotyczyć m.in. sposobu oferowania zawarcia umowy czy też wypełnienia obowiązków informacyjnych przedkontraktowych. Kontroler może udać się do placówki instytucji podlegającej kontroli i wcielić się w rolę przeciętnego konsumenta poszukującego danego towaru lub usługi jedynie po uzyskaniu zgody Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumenta.
Dzięki możliwości publikowania komunikatów i ostrzeżeń w publicznym radiu i telewizji możliwe będzie szybkie i skuteczne ostrzeganie konsumentów o zachowaniach lub zjawiskach, które istotnie zagrażają ich interesom.