{"id":4159,"date":"2023-02-07T14:59:42","date_gmt":"2023-02-07T13:59:42","guid":{"rendered":"https:\/\/i-rs.pl\/?p=4159"},"modified":"2023-02-07T15:04:14","modified_gmt":"2023-02-07T14:04:14","slug":"uwaga-phishing-czym-jest-i-jak-sie-przed-nim-bronic","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/uwaga-phishing-czym-jest-i-jak-sie-przed-nim-bronic\/","title":{"rendered":"UWAGA PHISHING!. CZYM JEST I JAK SI\u0118 PRZED NIM BRONI\u0106"},"content":{"rendered":"

W czasach kiedy coraz cz\u0119\u015bciej korzystamy z korespondencji elektronicznej – zar\u00f3wno prywatnej jak i w kontaktach z urz\u0119dami i instytucjami\u00a0 – zadbajmy o bezpiecze\u0144stwo naszych danych przekazywanych t\u0105 drog\u0105. Szczeg\u00f3lnie wyczuleni b\u0105d\u017amy\u00a0 na nasilaj\u0105ce si\u0119 zjawisko phishingu<\/strong>.<\/p>\n

Czym jest phishing<\/strong> i jak powinni\u015bmy si\u0119 zachowa\u0107 aby unikn\u0105\u0107 przykrych zdarze\u0144?<\/p>\n

Phishing<\/strong> to metoda oszustwa polegaj\u0105ca na podszywaniu si\u0119 pod inn\u0105 osob\u0105 \u2013 najcz\u0119\u015bciej jednak pod znan\u0105\u00a0 i szanowan\u0105 instytucj\u0119 \u2013 w celu wy\u0142udzenia danych osobowych, danych do logowania , danych karty kredytowej czy wreszcie zainfekowania urz\u0105dzenia szkodliwym oprogramowaniem , kt\u00f3re dalej pos\u0142u\u017cy nieuprawnionemu wykorzystaniu , np.. wy\u0142udzeniu kredytu czy \u201ewyczyszczeniu\u201d konta bankowego.<\/p>\n

Phishing<\/strong> bazuje na b\u0142\u0119dach u\u017cytkownika, dlatego te\u017c\u00a0 niezwykle wa\u017cna jest \u015bwiadomo\u015b\u0107 u\u017cytkownika powszechnie dzi\u015b wykorzystywanych urz\u0105dze\u0144 mobilnych \u2013 np. smartfon\u00f3w\u00a0 – i nie uleganie emocjom spowodowanym np. tre\u015bci\u0105 otrzymanego sms-a czy e maila\u00a0 . Klikni\u0119cie w link kt\u00f3ry towarzyszy najcz\u0119\u015bciej takim fa\u0142szywym sms-om i e mailom, mo\u017ce spowodowa\u0107 zainfekowanie urz\u0105dzenia i przykre konsekwencje. B\u0105d\u017amy zatem ostro\u017cni.<\/p>\n

Jak si\u0119 broni\u0107 przed\u00a0phishingiem?<\/strong><\/p>\n

W\u00a0sieci nale\u017cy stosowa\u0107 zasad\u0119 ograniczonego zaufania.<\/strong> Odruchowe klikanie w\u00a0linki i\u00a0pobieranie plik\u00f3w z\u00a0nieznanych \u017ar\u00f3de\u0142 jest bardzo ryzykowne. \u00a0Zwracajmy \u00a0uwag\u0119 na\u00a0dane nadawcy wiadomo\u015bci. Adresy mailowe, kt\u00f3rymi pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 oszu\u015bci, mog\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0107 od\u00a0tych autentycznych \u0142atwymi do\u00a0przeoczenia szczeg\u00f3\u0142ami, np.\u00a0liter\u00f3wk\u0105 w\u00a0nazwie domeny \u2013 zweryfikujmy te\u017c prawid\u0142owo\u015b\u0107 nazwy domeny \u2013 przynajmniej poprzez por\u00f3wnanie jej z oficjaln\u0105 stron\u0105 instytucji z kt\u00f3rej pochodzi mail. Przyk\u0142adowo,<\/u><\/strong> Kancelaria Radc\u00f3w Prawnych Ryszewski Szubierajski Sp.K. w komunikacji ze swoimi Klientami wykorzystuje wy\u0142\u0105cznie domen\u0119 i-rs.pl \u00a0<\/u><\/strong><\/p>\n

Je\u017celi mamy w\u0105tpliwo\u015bci, czy\u00a0wiadomo\u015b\u0107 faktycznie pochodzi od\u00a0danej firmy czy\u00a0instytucji, skontaktujmy si\u0119 z\u00a0jej przedstawicielem, np.\u00a0za\u00a0po\u015brednictwem infolinii. Upewnijmy si\u0119 te\u017c, czy\u00a0korzystamy z\u00a0najnowszej wersji przegl\u0105darki internetowej i\u00a0zaktualizowanego systemu operacyjnego i czy zainstalowane jest oprogramowanie antywirusowe.<\/p>\n

Zabezpieczmy PESEL<\/strong><\/p>\n

Jedn\u0105 z\u00a0najwa\u017cniejszych danych osobowych jest nasz indywidualny numer PESEL. Tymczasem zdarza si\u0119, \u017ce\u00a0wpisujemy go\u00a0na\u00a0fa\u0142szywych stronach, my\u015bl\u0105c, \u017ce\u00a0przekazujemy informacje np.\u00a0do\u00a0banku. Z\u00a0roku na\u00a0rok ro\u015bnie te\u017c liczba tzw. wyciek\u00f3w danych, w\u00a0tym w\u0142a\u015bnie numer\u00f3w PESEL <\/strong>Utrata dokument\u00f3w a szczeg\u00f3lnie w\u0142a\u015bnie nr PESEL mo\u017ce spowodowa\u0107 lawin\u0119 ma\u0142o przyjemnych zdarze\u0144: np. wypo\u017cyczenie auta w wypo\u017cyczalni, czy tez bardziej dotkliwe konsekwencje w postaci wy\u0142udzenia na nasze dane kredytu bankowego lub po\u017cyczki czy wreszcie za\u0142o\u017cenie na nasze dane rachunk\u00f3w bankowych wykorzystywanych nast\u0119pnie w nieuprawnionych celach.<\/p>\n

Gdzie mo\u017cemy spotka\u0107 si\u0119 z obowi\u0105zkiem okazania dowodu osobistego a gdzie tego nie powinni\u015bmy robi\u0107?<\/p>\n

Okazywanie dowodu osobistego w okre\u015blonych sytuacjach wi\u0105\u017ce si\u0119 bezpo\u015brednio z ochron\u0105 danych osobowych. Musimy mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107,\u00a0 \u017ce je\u015bli jeste\u015bmy w sytuacji, kiedy identyfikacja naszej to\u017csamo\u015bci jest mo\u017cliwa bez okazywania dowodu, to weryfikujemy si\u0119 bez jego okazywania, np. za pomoc\u0105 innego dokumentu ze zdj\u0119ciem. Czasem wystarczy tylko samo imi\u0119 i nazwisko. Nie dzia\u0142ajmy automatycznie gdy kto\u015b poprosi nas o okazanie dowodu osobistego.\u00a0 Mamy prawo zapyta\u0107, dlaczego mamy okaza\u0107 dow\u00f3d osobisty (jakie dane, kt\u00f3ra stron\u0119 dowodu?). Zdecydowanie odmawiajmy zabierania dowodu w celu np. skanowania lub kserowania.<\/p>\n

W przypadku zagubienia\u00a0 dowodu osobistego r\u00f3wnie\u017c mo\u017ce doj\u015b\u0107 do nieuprawnionego wykorzystania naszych danych osobowych i mo\u017ce to mie\u0107 bardzo przykre konsekwencje. Niezale\u017cnie od tego, czy zosta\u0142 on nam skradziony, czy nie wiemy co si\u0119 z nim sta\u0142o i podejrzewamy, \u017ce gdzie\u015b go zgubili\u015bmy, nale\u017cy podj\u0105\u0107 kroki, kt\u00f3re mog\u0105 nas ustrzec przed k\u0142opotami.<\/p>\n

W takich sytuacjach, nale\u017cy bezzw\u0142ocznie dokona\u0107 zastrze\u017cenia dowodu osobistego O tym, \u017ce zastrze\u017cenie skradzionego dowodu osobistego le\u017cy w naszym interesie wiemy powszechnie.\u00a0 Nie wszyscy jednak maj\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce mo\u017cna tego dokona\u0107 nie tylko w banku, w kt\u00f3rym posiadamy konto. Cz\u0119\u015b\u0107 instytucji finansowych przyj\u0119\u0142a na siebie zobowi\u0105zania do przyjmowania zg\u0142osze\u0144 zastrzegaj\u0105cych wa\u017cno\u015b\u0107 r\u00f3wnie\u017c od os\u00f3b, kt\u00f3re nie s\u0105 klientami danego banku.<\/p>\n

Zg\u0142oszenie utraconego dowodu osobistego mo\u017cna te\u017c dokona\u0107 w urz\u0119dzie gminy. Je\u017celi dow\u00f3d osobisty zosta\u0142 skradziony, zg\u0142aszamy ten fakt na policji. Je\u017celi jeste\u015bmy za granic\u0105, zg\u0142aszamy utrat\u0119 \u00a0dowodu w konsulacie (osobi\u015bcie, listownie, faksem). Istniej\u0105 r\u00f3wnie\u017c wyspecjalizowane serwisy internetowe za po\u015brednictwem kt\u00f3rych mo\u017cemy dokona\u0107 zg\u0142oszenia utraty dokument\u00f3w.<\/p>\n

Je\u017celi ju\u017c dosz\u0142o do sytuacji nieuprawnionego wykorzystania naszych danych osobowych i np. zaci\u0105gni\u0119cia na nasze dane po\u017cyczki, wskazujemy poni\u017cej w kilku krokach podstawowe czynno\u015bci kt\u00f3re musimy wykona\u0107:<\/strong><\/p>\n

    \n
  1. Sprawdzamy czy oszust nie za\u0142o\u017cy\u0142 rachunk\u00f3w bankowych na nasze dane \u2013 za po\u015brednictwem strony: centralnainformacja.pl<\/li>\n
  2. Pobieramy raport Biura Informacji Kredytowej \u2013 raz na p\u00f3\u0142 roku bezp\u0142atnie,<\/li>\n
  3. Mo\u017cemy skorzysta\u0107 z alert\u00f3w BIK- to ju\u017c us\u0142uga p\u0142atna,<\/li>\n
  4. Pobieramy raporty z Biur Informacji Gospodarczych,<\/li>\n
  5. Zastrzegamy dokument w oddzia\u0142ach bank\u00f3w lub: w systemie dokumentyzastrzezone.pl, www.bezpiecznypesel.pl<\/li>\n
  6. Uniewa\u017cniamy dow\u00f3d osobisty i wyrabiamy nowy,<\/li>\n
  7. Zmieniamy has\u0142a do serwis\u00f3w internetowych,<\/li>\n
  8. Zg\u0142aszamy oszustwo na policji<\/li>\n
  9. Informujemy firm\u0119 po\u017cyczkow\u0105 o wy\u0142udzeniu \u2013 do\u0142\u0105czaj\u0105c po\u015bwiadczenie zg\u0142oszenia tego faktu na policj\u0119,<\/li>\n
  10. Informujemy policj\u0119 \/ bank \/ firm\u0119 po\u017cyczkow\u0105 , o kolejnych zdarzeniach z tym faktem zwi\u0105zanych.<\/li>\n<\/ol>\n

     <\/p>\n

    Bogus\u0142aw G\u0119barowski<\/p>\n

     <\/p>\n

     <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    W czasach kiedy coraz cz\u0119\u015bciej korzystamy z korespondencji elektronicznej – zar\u00f3wno prywatnej jak i w kontaktach z urz\u0119dami i instytucjami\u00a0 – zadbajmy o bezpiecze\u0144stwo naszych danych przekazywanych t\u0105 drog\u0105. Szczeg\u00f3lnie wyczuleni b\u0105d\u017amy\u00a0 na nasilaj\u0105ce si\u0119 zjawisko phishingu. Czym jest phishing i jak powinni\u015bmy si\u0119 zachowa\u0107 aby unikn\u0105\u0107 przykrych zdarze\u0144? Phishing to metoda oszustwa polegaj\u0105ca na […]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":4158,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-4159","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-porady","entry","has-media"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4159","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4159"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4159\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4160,"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4159\/revisions\/4160"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4158"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4159"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4159"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/i-rs.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4159"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}